محمَّد ۱۹

فَاعْلَمْ أَنَّهُ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَاسْتَغْفِرْ لِذَنْبِكَ وَلِلْمُؤْمِنِينَ وَالْمُؤْمِنَاتِ وَاللَّهُ يَعْلَمُ مُتَقَلَّبَكُمْ وَمَثْوَاكُمْ

پس بدان که هرآئينه نیست قابل پرستش بجز اللّه تعالٰی و آمرزش بخواه برای بار خود و برای مردان مومن و زنان مومنه ، و اللّه تعالٰی میداند جای گشت شما را و اقامت شما را -

در این دعوی توحید است که آن مقصد قتال است ربط با پیش این است که قریب بودن قیامت را ذکر کرد حالا طریقه کار را برای نجات یافتن از عذاب قیامت را ذکر میکند (فَاعْلَمْ) خطاب به پبغمبر صل اللّه وعلیه وسلم است و مراد از آن امت است یا مراد از آن ثابت ماندن بر این علم است - و علم این کلمه شامل است به علم بر الفاظ آن و به معنی آن و عقیده داشتن بر آن و بر مقتضیات آن نیز علم و عمل کردن و این دلیل است که فرض اول علم توحید است و همچنین این دلیل است که علم پیش از قول و عمل است (وَاسْتَغْفِرْ لِذَنْبِكَ) استغفار قول زبان است و عمل نیز است اشاره است که با علم استغفار به کثرت ضروری است (لِذَنْبِكَ) مراد از ذنب گناه نیست بلکه بار (گرانی) دل و اندوه است به سبب شرک مشرکان و مخالفت مخالفین یعنی استغفراللّه بگو برای زایل کردن اندوه از دل و دلیل براین حدیث است - انه لیغان علی قلبی فاستغفراللّه سبعین مرةً اومأتة مرة، (هرآئينه بردل من بار و اندوه می آید پس من هفتاد یا صد بار استغفار میگویم) یا مراد از ذنب گاه گاهی ترک کردن کار افضل است اگر چه آن گناه نیست لیکن مناسب به شان مقربین نیست جواب سوم را قرطبی ذکر کرده است که استغفار بخواه برای نجات یافتن از گناه کردن (وَاللَّهُ يَعْلَمُ مُتَقَلَّبَكُمْ وَمَثْوَاكُمْ) این هر دو الفاظ به معانی بسیار شامل است (گشتن در روز و جای آرام کردن شب (۲) اعمال شما در دنیا و مرجع در قبر و قیامت (۳) گشتن در سفر و اقامت کردن در یک جاه یعنی اللّه تعالٰی بر همه حالات شما عالم است -

قبلی ➡ 🏠 Home ⬅ بعدی