و در زمین قطعاتی است در جوار یکدیگر و باغها است از انگور و کشت زار خرما انبوه و یکی یکی آب داده میشود به یک نوع آب و برتری میدهیم بعضی را بر بعضی در ذایقه هرآئينه در این نشانهاست قومی را که عقل دارند -

این دلیل عقلی سوم است در این نیز پنج امور از قدرت اللّه تعالٰی ذکر است (مُتَجَاوِرَاتٌ) یعنی قطعات مختلف زمین که با هم قریب اند - زمین آباد و شوره زار و دارای رنگهای مختلف (صِنْوَانٌ) جمع است آن خرمای که از یک بیخ بسیار شاخه ها برآمده باشد و غیر صنوان آنست که از بیخ یک تنه بدون شاخه ها باشد (وَنُفَضِّلُ بَعْضَهَا عَلَى بَعْضٍ فِي الْأُكُلِ) یعنی زمین یکی است و آب آن نیز یکی است و حال آنکه میوه ها مختلف اند و این رد صریح بر مردم طبیعت و ماده پرست است که اگر آفریدن اشیاء با طبیعت و ماده باشد پس در میوه ها اختلاف نمی بود پس از این اشکار شد که آفریننده اللّه تعالٰی است (لِقَوْمٍ يَعْقِلُونَ) چون مجاورت قطعات زمین و اختلاف باغها و کشتزار ها و شاخه ها و ذایقه ها از یکی بودن زمین و آب صرف امور معقولی است از این سبب یعقلون را ذکر کرد -