المائدة ۳۲

مِنْ أَجْلِ ذَلِكَ كَتَبْنَا عَلَى بَنِي إِسْرَائِيلَ أَنَّهُ مَنْ قَتَلَ نَفْسًا بِغَيْرِ نَفْسٍ أَوْ فَسَادٍ فِي الْأَرْضِ فَكَأَنَّمَا قَتَلَ النَّاسَ جَمِيعًا وَمَنْ أَحْيَاهَا فَكَأَنَّمَا أَحْيَا النَّاسَ جَمِيعًا وَلَقَدْ جَاءَتْهُمْ رُسُلُنَا بِالْبَيِّنَاتِ ثُمَّ إِنَّ كَثِيرًا مِنْهُمْ بَعْدَ ذَلِكَ فِي الْأَرْضِ لَمُسْرِفُونَ

به سبب این واقعه فرض کردیم بر بنی اسرائیل که آنکه هرکس بکشد کسی را بغیر عوض کس دیگر (قصاص) و به غیر فساد در زمین پس چنین است که کشته باشد همه مردمان را ، و هرکه نجات داد کسی را همچنین است که نجات داد همه را و هرآئينه آمدند بسوی شان رسولان ما با احکام روشن باز بسیاری از ایشان بعد از این در زمین از حد تجاوز کنندگان اند -

در این انتقال بحث است از واقعه قابیل به ذکر خباثات بنی اسرائیل (مِنْ أَجْلِ ذَلِكَ) قرطبی گفته است که اجل به معنی جرم و جنایت است و ذالک اشاره به قابیل است یا اجل به معنی مشهور آن است و ذالک اشاره است به آن مفاسدی که از قتل عمد پیدا شده است یعنی این جرم که مستلزم بسیاری مفاسد است سبب است برای مشروعیت قصاص و تشدید در باره قتل عمد ، در تمام دین های گذشته و بالخصوص در بنی اسرائیل قسوة قلب (سخت شدن دل) زیاد بود از سبب حسد در آنها قتل و قتال و دیگر مفاسد بسیار موجود بود (أَنَّهُ مَنْ قَتَلَ نَفْسًا بِغَيْرِ نَفْسٍ) به طریقه اشارة النص معلوم است که قتل نفس به قصاص و به زنا بعدالاحصان و ارتداد و با قطع الطریق ضروری است و اگر علاوه از این باشد به آن قتل ظلم و بغیر حق گفته می شود که خباثت و شدت آنرا در عبارة النص ذکر کرده است (أَوْ فَسَادٍ فِي الْأَرْضِ) مرآد آن معاصی است که شرعاً جواز برای قتل آن است در حدیث بخاری و مسلم آمده است (لا یحل دم امری ء مسلم الا باحدی ثلث کفر بعد ایمان او زنا بعد احصان او قتل نفس بغیر نفس) (حلال نیست خون شخص مسلمان مگر به یکی از این سه خصایل کفر کردن بعد از ایمان یا زنا کردن بعد از ازدواج یا کشتن یک نفس بغیر از معاوضه) - (وَمَنْ أَحْيَاهَا) مراد از احیا مقابل قتل است مقابل مرگ نیست و مقابل قتل این است که یک نفس را از جای هلاکت یا غرق شدن یا سوختن یا از دست قاتل نجات دهد و به این حیاة معنوی گفته می شود (وَلَقَدْ جَاءَتْهُمْ) اشاره است که برای جاری نگهداشتن این حکم در بنی اسرائیل اللّه تعالی بسیار رسولان فرستاده است برای آنکه عذر ایشان باقی نماند -

قبلی ➡ 🏠 Home ⬅ بعدی