النَّبِيُّ أَوْلَى بِالْمُؤْمِنِينَ مِنْ أَنْفُسِهِمْ وَأَزْوَاجُهُ أُمَّهَاتُهُمْ وَأُولُو الْأَرْحَامِ بَعْضُهُمْ أَوْلَى بِبَعْضٍ فِي كِتَابِ اللَّهِ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ وَالْمُهَاجِرِينَ إِلَّا أَنْ تَفْعَلُوا إِلَى أَوْلِيَائِكُمْ مَعْرُوفًا كَانَ ذَلِكَ فِي الْكِتَابِ مَسْطُورًا
نبی بسیار مهربان است بر مومنان از نفس های ایشان وزنان وی مادران ایشانند وصاحبان قرابت بعضی ایشان مستحق اند (درمیراث) با بعضی در حکم ﷲ تعالی از مومنان و مهاجران مگر آنکه کردن است با دوستان خود نیکوئي این (حکم ﷲ تعالی) در کتاب نوشته شده -
این خطاب دوم به مومنان در باره عظمت شان نبی ﷺ و زنهای او است (أَوْلَى) معنی این است که بسیار شفقت کننده و مهربان برمومنان از نفس های ایشان است زیراکه نفس او را اکثر به خواهشات می خواند وآن سبب هلاکت است و پیغمبر در هر حال به هدایت و نجات میخواند - پس اشکار شد که شفت او از نفس ها بلکه از پدران ایشان نیز زیاده است (وَأَزْوَاجُهُ أُمَّهَاتُهُمْ) مراد ازاین تشبیه به مادران است درواجب شدن به تعظیم برای ایشان و در همیشه حرام شدن نکاح ایشان یعنی بر زنهای او نیز سخن های عیب مگوئید مانند مادران تان بدانید (وَأُولُو الْأَرْحَامِ ) با این جمله یک وهم را دفع میکند او این است که چون نبی ﷺ مانند پدر امت است و زنهای او مادران شما اند پس میراث آنها نیز حق این امت خواهد بود؟ جواب داده شد که تعلق میراث به نسب است و مراد از الوالارحام قرابت نسب است (إِلَّا أَنْ تَفْعَلُوا إِلَى أَوْلِيَائِكُمْ مَعْرُوفًا) مراد از اولیاء دوستان از سبب ایمان و هجرت اند و مراد از معروف وصیت کردن ، هدیه دادن و احسان کردن است -