وقتیکه آسمان پاره شود -

ونام دیگر آن سوره انْشَقَّتْ است -
ربط: این سوره با سوره پیش از چندین وجوه است وجه اول این است که در سوره پیش زجر بود بر تطفیف و تکذیب در این سوره ترغیب میدهد به طرف محنت نیکو - وجه دوم این است که در آن ذکر حال نامه اعمال بعد از مرگ بود حالا در این سوره حال آنها را ذکر میکند در روز قیامت -

ترغیب به کدح صالح است برای حساب یسیر و گرفتن نامه اعمال به دست راست و تحذیر از کدح سیئه (بد) است برای نجات یافتن از حساب شدید و گرفتن نامه اعمال از جانب پشت - و اسماء حسنیٰ اللّه تعالٰی را چهار ذکر کرده است - رب ، اللّه ، اعلم ، بصیر -

اول ذکر بعضی حالات حشر است باز دعویٰ سوره الی (۶) است باز بشارت ذکر میکند برای اهل کدح صالح (نیکوکار) با سه حالات الی (۹) و تخویف است برای اهل کدح سیئه (کار و کسب بد) به ذکر سه حالات و با ذکر سه علت عذاب الی (۱۵) باز سه شواهد بر بعث بعدالموت است الی (۱۹) - باز زجر و تخویف است با چهار امور الی (۲۴) و در اخیر بشارت است -

این حالات وقت فنا شدن عالم است و برکندن اکثر از جانب بالا شروع میشود از این سبب ذکر آسمان را پیش کرد (وَحُقَّتْ) حق به معنی لایق و مناسب است یا به معنی واجب و لازم است و سبب حق این است که اللّه تعالٰی خالق و مالک است و اطاعت کردن خالق مالک واجب است و در آسمان نیز اللّه تعالٰی شعور اطاعت را مانده است -