يُدَبِّرُ الْأَمْرَ مِنَ السَّمَاءِ إِلَى الْأَرْضِ ثُمَّ يَعْرُجُ إِلَيْهِ فِي يَوْمٍ كَانَ مِقْدَارُهُ أَلْفَ سَنَةٍ مِمَّا تَعُدُّونَ
انتظام میکند اللّه تعالٰی کار را از آسمان (میفرستد) بسوی زمین باز بالا میرود به جانب او در یک روز که اندازه آن هزار سال است از آنچه که میشمارید -
این دلیل عقلی دیگر است - یعنی چون ثابت شد که اللّه تعالٰی خالق است بالای عرش مستوی است و تام صاحب اختیار است حالا ذکر میکند که گرداننده این نظام عالم نیز او است این نظام را برای کسی نه سپرده است پس معلوم شد که قطب غوث نیست که ایشان تدبیر دنیا را کرده میتوانند - در این آیت دو تفسیر است اول اینکه مراد از الْأَمْرَ هرکاری از کارهای این عالم که در عالم اسفل به انسانها اشکار میگردد و در این زمین میگردد و (يَعْرُجُ) به معنی ترجع است و ضمیر به این امر راجع است و رجوع بعداز فنا عالم مراد است (فِي يَوْمٍ) متعلق به یعرج است و مراد از آن روز قیامت است - تفسیردوم است که مراد از الامر وحی است که به واسطه جبرائيل فرستاده میشود ، با مِنَ السَّمَاءِ فینزل پنهان است و ضمیر يَعْرُجُ به جبرائيل راجع است و مراد از فِي يَوْمٍ مراد روزی از روزهای دنیا است و چون با حدیث ثابت است که درمیان آسمان و زمین مسافت پنجصد سال است پس رفت و آمد به هردوطرف هزار سال شد - و فِي يَوْمٍ متعلق به هردو فعل است (فینزل و یعرج) ومقصود در این تدبیر وحی شد و اشاره به صدق قرآن است -